"Gazetekeyfi ; gazeteler ve haberlere açılan pencere..."

Olmazsa Olmaz

Gerekli
Programlar

Yabancı
Gazeteler

Yabancı
Kaynaklar

KKTC
Yurtdışı

Konulu
Gazeteler


Haber Gazete Keyfi'nde okunur. Türkiye ve Dünya'dan haberler, en güncel siyaset, yaşam, sağlık haberleri, son dakika haber ve gelişmeler, ilginç haber başlıkları burada!

Hukuk Konuları

#

Ayıplı mal, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun madde 8 ve devamında düzenlenmiştir. Kanun uyarınca ayıplı mal genel olarak; alınan malın objektif olarak taşıması gereken özellikleri taşımaması, tanıtımlardaki emsallerine uymaması, bunlara göre eksik özellikleri bulunması, muadili malların kullanım amacını karşılamaması, makul fayda sağlanamayacak durumda olması, maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikler içermesi anlamına gelmektedir. Yine malın teslim süresine uyulmaması, montajının gereği gibi yapılmaması da malın ayıplı olması anlamına gelmektedir.

Tüketicilerin haklarını bilmeleri, aldıkları mallarda ortaya çıkan veya var olan ayıpları, doğru şekilde satıcıya bildirmeleri hak kaybına uğramamak açısından son derece önemlidir. 

Tüketicilerin öncelikle bir mal alırken beklediği faydaları doğru belirlemeleri ve satıcı ile mutabakatlarını mümkün olduğunca yazılı belge ile belirlemeleri faydalı olacaktır.


Tüketiciler tarafından genellikle aldıkları ürünle ilgili satıcı tarafından bahsedilen özellikleri taşımadığı, malın anlaştıkları tarihte teslim edilmediği ile ilgili tarafımıza başvuru yapılmaktadır. Uygulamada zaman zaman objektif kriterlere göre maldan elde edilebilecek faydalar dışında satış sırasında bahsedilen bazı özelliklerin daha sonra olmadığı ortaya çıkmakta ve durum irdelendiğinde ne internet tanıtımında,ne broşürlerde ne de ürünün özelliklerini gösteren diğer belgelerde bu özelliklere değinilmediği ortaya çıkmaktadır. Bu durumda, şayet bu özellik ürünün objektif kriterler çerçevesinde ürünün sağlaması gereken fayda ve muadili ürünlere göre kullanım amacını karşılamaması sonucunu doğurmuyorsa, satıcı tarafından sözle bulunulan taahhütlerin ispatında zorlanılmaktadır.
Yine, malların teslimat süreleri, montaj şekilleri yazılı olarak belirlenmediği takdirde ortaya çıkan uyuşmazlıkların çözümü sıkıntı yaratmaktadır. Bir malı satın alırken mümkün olduğunca bu hususları yazılı belge ile belirlemek tüketici açısından faydalı olacaktır. Tüketicinin Korunması hakkındaki kanun kapsamında teslim tarihinden itibaren altı ay içerisinde ortaya çıkan ayıpların teslim tarihinde var olduğu kabul edilir. Bu durumda malın ayıplı olmadığının ispatı satıcıya aittir. İspat yükünü belirlemede yine yukarıda bahsettiğimiz objektif kriterler önem arz etmektedir. Satıcının sorumlu tutulabilmesinin bir önemli kriteri de tüketicinin ayıptan haberdar olmaması veya haberdar olmasının kendisinden beklenememesidir. Zaman zaman tüketiciler çeşitli nedenlerle kısmen ayıplı malları almayı da tercih edebilirler, bu nedenle Kanun kapsamında satışa sunulacak ayıplı mal üzerine ya da ambalajına, üretici, ithalatçı veya satıcı tarafından tüketicinin kolaylıkla okuyabileceği şekilde malın ayıbına ilişkin açıklayıcı bilgiyi içeren bir etiket konulması, bu etiketin tüketiciye verilmesi veya ayıba ilişkin açıklayıcı bilginin tüketiciye verilen fatura, fiş veya satış belgesi üzerinde açıkça gösterilmesi Kanun kapsamında zorunludur.

Malın ayıplı olduğunun anlaşılması halinde tüketicilerin seçimlik hakları mevcuttur. Tüketici isterse satılanı geri vermeye hazır olduğunu ve bedel iadesini isteyebilir, satılanı iade etmeyip ayıp oranında satış bedelinden indirim isteyebilir, masrafı çok yüksek olmayacaksa ücretsiz onarım isteyebilir veya imkan dahilinde ise satılanın ayıpsız bir diğeri ile değiştirilmesini isteyebilir.

Tüketici ücretsiz onarım ve malın misli ile değiştirilmesi için satıcı, üretici veya ithalatçıdan talepte bulunabilir. Her biri bu hususta tüketiciye karşı aynı şekilde sorumludur. Buradaki istisna, malın piyasaya sürülmesinden sonra bir ayıbın meydana gelmesidir ki, bu durumda tüketici talebini sadece satıcıya karşı ileri sürebilecektir.

Tüketicinin seçimlik haklarını kullanması hususunda da kanunun bazı kriterleri mevcuttur. Madde 11'e göre; ücretsiz onarım veya malın ayıpsız misli ile değiştirilmesinin satıcı için orantısız güçlükleri beraberinde getirecek olması hâlinde tüketici, sözleşmeden dönme veya ayıp oranında bedelden indirim haklarından birini kullanabilir. Orantısızlığın tayininde malın ayıpsız değeri, ayıbın önemi ve diğer seçimlik haklara başvurmanın tüketici açısından sorun teşkil edip etmeyeceği gibi hususlar dikkate alınır.

Bir mal alıp, ayıplı olduğunu tespit eden tüketici ayıbı mümkün olduğunca ispat edilebilir şekilde satıcı veya diğer sorumlulara iletirse sürelerin ispatı açısından faydalı olacaktır. Ayıbın ortaya çıktığı zaman dışında, ücretsiz onarım ve değişim için de belirlenen süreler açısından bu bildirimler önemlidir. Kanuna göre; ücretsiz onarım veya malın ayıpsız misli ile değiştirilmesi haklarından birinin seçilmesi durumunda bu talebin satıcıya, üreticiye veya ithalatçıya yöneltilmesinden itibaren azami otuz iş günü, konut ve tatil amaçlı taşınmazlarda ise altmış iş günü içinde yerine getirilmesi zorunludur. Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği'nde de malların azami tamir süreleri belirlenmiştir. Bu süreler içerisinde onarım gerçekleştirilmezse tüketici yukarıda bahsettiğimiz diğer haklarından bir diğerini kullanabilecektir. Bazı hallerde tüketicinin Borçlar Kanunu kapsamında seçimlik hak ile birlikte tazminat talep edebilmesi de mümkün olup, bu hallerin ayıba ve ortaya çıkan sonuçlara göre tayin edilmesi gerekmektedir.

Satıcıya karşı ileri sürülebilecek taleplerde ayıbın ileriki tarihlerde ortaya çıkması halinde malın tüketiciye teslim tarihinden itibaren iki yıllık zamanaşımı süresi bulunmaktadır. Bu süre konut veya tatil amaçlı taşınmaz mallarda taşınmazın teslim tarihinden itibaren beş yıldır. İkinci el satışlarda satıcının sorumluluğu bir yıldan, konut veya tatil amaçlı taşınmaz mallarda ise üç yıldan az olamaz. Ancak, ayıbın ağır kusur ve hile ile gizlenmiş olması halinde zamanaşımı olmayacaktır.

Satıcı ve tüketici arasındaki uyuşmazlıklar için İlçe Tüketici Hakem Heyeti, İl Tüketici Hakem heyeti ve Tüketici Mahkemesi'ne başvurulabilir. Görevli merciin belirlenmesi alacak tutarına göre olmaktadır. 01.01.2016 tarihi itibariyle 2.320 TL'ye kadar olan alacaklar için ilçe hakem heyetlerine, 2.320 TL ile 3.480 TL arasındaki iade tutarları için il hakem heyetlerine 3.480 TL üzerindeki alacaklar içinse Tüketici Mahkemeleri'ne başvurulmalıdır.

Yukarıda bahsettiğimiz düzenlemeler ile Tüketicin Korunması Hakkındaki Kanun kapsamında genel olarak ayıplı mal ve tüketicinin bu husustaki haklarını irdelemiş bulunuyoruz. Ancak, her hukuki uyuşmazlığın kendine özgü özellikleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğinden, yaşadığımız sorunlar ve başvurularımız için uzman kişilere başvurmak yerinde olacaktır.

İnternet
Medyası

Spor Siteleri

Şehir
Rehberi

Film Dizi
Gösteri

öteki sinema.com

Eğlence

Otomobil

İş- Kariyer

Müzik

Video

Yerel Gazete
ve Portallar

İMKB isim ve logosu "koruma marka belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. İMKB ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen İMKB'ye ait olup, tekrar yayınlanamaz. Sayfamızdaki finansal veriler 15 dakika gecikmelidir. Piyasa verileri Forex tarafından sağlanmaktadır.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.